Bouwen is het makkelijke deel

Er is iets grappigs aan de manier waarop we over AI-vaardigheden praten. De aandacht gaat vrijwel volledig naar prompten, en dat is precies de vaardigheid die je in een paar weken onder de knie hebt door het veel te doen. Wie aan een nieuwe collega kan uitleggen wat er moet gebeuren, kan ook een model aan het werk zetten. Het is dezelfde spier.

De vaardigheden die erover beslissen of het iets oplevert, komen later in het verhaal. Ze worden zichtbaar op het moment dat iemand in jouw organisatie iets heeft gebouwd dat echt werkt en er een collega bij wil betrekken.

Uitrollen is een vak apart

Iets laten draaien op je eigen laptop is één ding. Iets beschikbaar maken voor vijf mensen die er dagelijks op leunen is een ander vak. Waar staat het, wie betaalt de rekening, wat gebeurt er bij een storing, hoe krijgen die vijf mensen ieder hun eigen inlog.

Hier blijven de meeste zelfgebouwde tools steken. Het is ook de stap die het meeste oplevert wanneer iemand hem één keer goed heeft gezet, want de tweede keer kost een kwart van de tijd. Wie zich eerder heeft afgevraagd wie er toegang heeft tot jouw systemen, herkent de vragen meteen.

Veilig kunnen wijzigen

Zolang je alleen bouwt, pas je aan en kijk je of het beter werd. Met gebruikers erbij heb je twee versies nodig, één die het werk doet en één waarin je experimenteert.

Daar komen versiebeheer en repositories vandaan, en het is de moeite waard om te snappen waarom die dingen bestaan. Ze zijn bedacht zodat je altijd terug kunt naar de versie van gisteren. Dat is de reden dat professionele software overeind blijft bij elke verbetering.

Sleutels horen ergens anders dan in de code

Een gegenereerde applicatie zet wachtwoorden en API-koppelingen standaard in de code of in een bestandje ernaast. Zolang het op één laptop staat, merkt niemand dat. Zodra de code gedeeld wordt, gaan de sleutels van je boekhoudsysteem of je mailomgeving mee.

Leren waar je geheimen wél hoort te bewaren, is een middag werk en scheelt je een incident. Het is ook het punt waarop zelfbouw je bestaande beveiliging raakt.

Overdragen is de meest onderschatte

Bij AI-gebouwde software heeft de bouwer de ontwerpkeuzes zelf niet gemaakt, dus hij kan ze ook niet uit zijn hoofd navertellen. Wie kort opschrijft wat het ding doet, waar het draait en waarom bepaalde keuzes zijn gemaakt, houdt iets over dat blijft bestaan. Wie dat overslaat, is over drie maanden archeoloog in zijn eigen werk.

Dit is dezelfde reden dat een digitaal fundament op orde zoveel scheelt. Wat is opgeschreven, kan iemand anders overnemen.

Weten wanneer je iets uit handen geeft

En dan is er een vaardigheid die met techniek weinig te maken heeft. De verleiding is groot om zelf door te bouwen, omdat het de vorige keer zo goed ging. De mensen die hier goed in worden, herkennen het punt waarop hun creatie belangrijker is geworden dan hun eigen agenda, en trekken op tijd iemand erbij.

Wat betekent dit voor jou als directeur

Vooral dat je hierin een kleine groep hoeft mee te nemen. Dat is een prettige constatering, want de reflex is een trainingsprogramma voor de hele organisatie en dat werkt zelden. Bouwen doen degenen die er energie van krijgen, en dat zijn er in een organisatie van veertig mensen meestal twee of drie. Zoek die mensen op, want ze zijn al bezig. Geef ze expliciet tijd in plaats van de avonduren, en laat ze deze vier stappen één keer volledig doorlopen op een tool die het waard is. Daarna hebben ze een patroon dat ze kunnen herhalen en kunnen ze de rest van je organisatie helpen.

Doe daarna één toets die je meer vertelt dan een assessment. Laat degene die het meest met AI bouwt zijn werk demonstreren aan een collega die het zou moeten kunnen overnemen. Geef ze tien minuten. Wat daarna overdraagbaar blijkt, is een resultaat. De rest is een demo, en dat is prima zolang je het zo behandelt.

Waar dit heen gaat, is een organisatie waarin verbeteren weer iets van de mensen zelf is. De investering zit vooral in aandacht en tijd.

Loopt iemand bij jou vast op precies dat deel na het bouwen, dan is het zonde om hem daar maanden op te laten stuklopen. Als regiepartner voor het MKB zetten we zulke tools dagelijks netjes in de lucht, met een plek waar ze draaien, toegang die klopt en een back-up die getest is. Laat ons een keer meekijken met wat er al gebouwd is.